Gwasanaeth Cythryblus Charles Fraser Munro (1823-1884)

Prin oedd y gwasanaeth milwrol gan Charles Fraser Munro (1823-08-01 – 1884-01-07) heb ddigwyddiad. Ganed Charles yn Aberdeen, ac ymunodd â’r Fyddin yn Glasgow ar 14 Hydref 1841. Yn ddiweddarach, datgelwyd ei fod wedi bod dan oed pan oedd wedi ymrestru.

Cafodd ei wasanaeth milwrol ei ddifetha gan gyfnodau o arestio. Ar un adeg roedd wedi cael rheng Colour Sergeant; ond cafodd y rheng hyn ei dynnu oddi, a’i israddio yn y rheng flaen yn breifat. Yn y pen draw, fodd bynnag, erbyn iddo gael ei ryddhau o’r Fyddin pan oedd yn 39 oed, roedd wedi adennill statws Sarjant.

Aeth ef i Ganada, y Crimea ac i India, ond ar ôl iddo gael ei ryddhau, ymddeolodd i Fyddin Dinbych yn Wrecsam, lle bu’n byw yn Rhosddu gyda’i wraig Jane, a fu’n weithiwr golchi dillad tra roedd gwasanaethwyd Charles.

Un o uchafbwyntiau bywyd Charles oedd “Ffair Flynyddol ac Ymladd Ffug Gresford” ym 1869, lle cafodd brwydr ffug ei lwyfannu i geisio ysgwyddo amddiffynwyr Gresford, a gafodd eu cyhuddo o warchod trysorau niferus eglwys y plwyf lleol, yn ogystal ag anrhydedd hanner morynion teg Gresffordd.

Credyd am ddeunydd gwreiddiol y daw’r erthygl hon ohono: Annette Edwards

Cyfieithiad gan Alex Greene